Amerikan İstihbaratı Türk Askerlerini Küçümsedi… 72 Saat Sonra Kore Dağlarında Tarih Yazıldı

Bölüm 1: Kimsenin Şans Vermediği Birlik

1950 yılının soğuk Kasım günlerinde Kore Yarımadası’nın karla kaplı dağlarında, dünyanın en güçlü ordularından bazıları büyük bir krizle karşı karşıyaydı.

Birleşmiş Milletler kuvvetleri hızla ilerleyen Kuzey Kore ve Çin birlikleri karşısında zor durumda kalmıştı.

Ancak o sırada cephede bulunan küçük bir birlik, kimsenin beklemediği bir şekilde savaşın gidişatını değiştirmek üzereydi.

Bu birlik Türkiye’den binlerce kilometre uzakta, yabancı bir coğrafyada savaşan Türk Tugayı’ydı.

Amerikan istihbarat raporları birkaç hafta önce bu askerler hakkında oldukça şüpheli değerlendirmeler yapmıştı.

Raporda Türk askerlerinin modern savaş deneyiminin sınırlı olduğu, büyük bölümünün yabancı dil bilmediği ve Amerikan ordusunun kullandığı sistemlere alışmakta zorlanabileceği belirtiliyordu.

Bazı Amerikalı subaylar, Türk birliğinin doğrudan cephe çatışmaları yerine daha güvenli bölgelerde tutulmasının daha doğru olacağını düşünüyordu.

Onlara göre bu askerler iyi niyetliydi.

Cesaretleri vardı.

Ama modern bir savaşın gerektirdiği teknik hazırlığa sahip değillerdi.

Fakat yalnızca 72 saat sonra bu değerlendirmeler tarihin en büyük askeri yanılgılarından biri olarak anılacaktı.

Çünkü Kore’nin karanlık vadilerinde yaşanacak olaylar, savaş tarihine Türk askerinin cesareti olarak yazılacaktı.

Anadolu’dan Kore Dağlarına Uzanan Yol

1950 yılının Haziran ayında Kuzey Kore ordusu 38. paraleli geçerek Güney Kore’ye saldırdı.

Dünya yeni bir savaşın içine sürüklenirken Birleşmiş Milletler acil yardım çağrısı yaptı.

Bu çağrıya Amerika Birleşik Devletleri’nin ardından en hızlı cevap veren ülkelerden biri Türkiye oldu.

Türkiye’nin Kore’ye asker gönderme kararının arkasında sadece uluslararası dayanışma yoktu.

O dönemde Türkiye, Batı dünyasıyla daha güçlü bir bağ kurmak istiyordu.

NATO üyeliği için başvuruda bulunmuş ancak bazı ülkelerin çekinceleri nedeniyle destek bulmakta zorlanmıştı.

Kore’ye gönderilecek askerlerin, Türkiye’nin Batı ittifakındaki yerini güçlendireceğine inanılıyordu.

17 Eylül 1950 tarihinde 1. Türk Tugayı İskenderun Limanı’ndan gemilere bindi.

Komutanları Tuğgeneral Tahsin Yazıcı’ydı.

Birlik yaklaşık 5 bin askerden oluşuyordu.

İçlerinde subaylar, astsubaylar ve Anadolu’nun farklı bölgelerinden gelen genç askerler vardı.

Birçoğu daha önce ülkesi dışında bulunmamıştı.

Bazıları hayatında ilk kez denize açılmıştı.

Ancak yanlarında taşıdıkları şey sadece silahları değildi.

Yanlarında ailelerinin duaları, memleketlerinin hatıraları ve savaş meydanında gösterilecek büyük bir irade vardı.

Tahsin Yazıcı: Askerlerinin Önünde Yürüyen Komutan

Türk Tugayı’nın başındaki Tahsin Yazıcı sıradan bir komutan değildi.

1892 yılında doğmuş, Osmanlı’nın son dönemlerinden Cumhuriyet’in kuruluş yıllarına kadar birçok kritik dönemi yaşamıştı.

Çanakkale’de savaşmıştı.

Kurtuluş Savaşı’nda görev yapmıştı.

Türk ordusunun modernleşme sürecinde önemli görevler üstlenmişti.

Tank birliklerinin kurulmasında öncü isimlerden biri olmuştu.

Ancak onun en büyük özelliği askeri bilgisinden çok askerleriyle kurduğu bağdı.

Türk askerleri ona sadece komutan olarak değil, “Tahsin Baba” olarak bakıyordu.

Çünkü o emir veren bir komutan değil, gerektiğinde en önde yürüyen bir liderdi.

Kore’ye giderken yanında getirdiği en büyük güç de buydu.

Kore’ye Varış ve İlk Şüpheler

21 günlük zorlu deniz yolculuğunun ardından Türk Tugayı Güney Kore’nin Pusan Limanı’na ulaştı.

Birleşmiş Milletler Kuvvetleri Komutanı General Douglas MacArthur, Türk birliğine özel bir isim verdi:

“Kutup Yıldızı.”

Bu isim kısa süre içinde Kore halkı arasında da kullanılmaya başladı.

Ancak Türk askerleri cepheye gönderildiğinde bazı sorunlar ortaya çıktı.

Amerikan ordusunun silah sistemleri farklıydı.

İletişim zordu.

Dil engeli vardı.

Amerikan komutanları Türk askerlerinin savaş performansı konusunda hâlâ tereddüt ediyordu.

Fakat onların bilmediği bir şey vardı.

Türk askerleri modern ekipmanlarla değil, dayanıklılıkları ve savaş disiplinleriyle mücadele edecekti.

Çin’in Savaşa Girişi

1950 yılının sonlarına doğru Birleşmiş Milletler kuvvetleri büyük bir ilerleme başlatmıştı.

General MacArthur, savaşın kısa sürede biteceğini düşünüyordu.

Ancak büyük bir hata yapılmıştı.

Çin, savaşa gizlice müdahil olmuştu.

Yüz binlerce Çin askeri gece boyunca dağlardan ilerleyerek Birleşmiş Milletler birliklerini şaşırttı.

Gündüzleri saklanıyor, geceleri hareket ediyorlardı.

Amerikan keşif uçakları bu büyük hareketliliği fark edemedi.

25 Kasım gecesi Çin kuvvetleri büyük bir saldırı başlattı.

Birleşmiş Milletler cephesi parçalanmaya başladı.

Bazı birlikler geri çekilirken bazıları tamamen kuşatma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı.

İşte bu noktada Türk Tugayı tarihe geçecek görevi aldı.

Kunuri: Türk Tugayı’nın Ateşle Sınandığı Gün

Türk Tugayı Kunuri bölgesine gönderildiğinde savaşın gerçek yüzüyle karşılaştı.

Çin kuvvetleri büyük bir üstünlükle ilerliyordu.

Üstelik Türk birlikleri yeterli bilgiye sahip değildi.

Cephedeki genel durum kendilerine tam olarak aktarılmamıştı.

Ancak geri adım atmadılar.

27 Kasım gecesi Türk mevzileri Çin saldırısına uğradı.

Karanlığın içinde binlerce asker ilerliyordu.

Davulların sesi duyuluyor, saldırı dalgalar halinde geliyordu.

Türk askerleri mevzilerini korumaya çalışıyordu.

Sayıca üstün bir düşman karşısında küçük bir birlik direniyordu.

Ertesi gün çatışmalar daha da şiddetlendi.

Cephane azalıyordu.

Yaralı sayısı artıyordu.

Ama Türk askerleri geri çekilmiyordu.

Amerikalı Subayın Şahit Olduğu An

O sırada Türk birliklerinin içinde bulunan Amerikalı subay Anthony Herbert, yaşananları daha sonra kaleme aldı.

Başlangıçta o da endişeliydi.

Çünkü daha önce savaş deneyimi sınırlı görülen bir birlikle birlikte kuşatma altındaydı.

Ancak gördükleri onun düşüncelerini değiştirdi.

Türk askerlerinin sakinliği onu şaşırttı.

Herbert, düşmanın her yönden geldiği bir ortamda Türklerin paniğe kapılmadığını anlattı.

Cephaneler azaldığında Türk askerleri süngülerini taktı.

Ve düşmana karşı ileri çıktı.

Bu an, Kore Savaşı’nın en unutulmaz saldırılarından biri oldu.

Herbert yıllar sonra Türk askerleri hakkında şu düşünceyi ifade etti:

Onları kuşatan tarafın asıl zor durumda olan taraf olduğunu anlamıştı.

Çünkü Türk askerleri teslim olmayı değil, çıkış yolunu savaşarak açmayı seçmişti.

Bölüm 2: Kuşatmayı Yaran Türk Tugayı ve Dünyayı Şaşırtan Direniş

Kunuri’de gece çöktüğünde savaş alanı tamamen değişmişti.

Gündüz saatlerinde hâlâ kontrol edilebilir görünen cephe, karanlıkla birlikte ölümcül bir kapan haline gelmişti.

Çin birlikleri sayıca çok üstündü.

Birleşmiş Milletler kuvvetleri geri çekiliyordu.

Ve Türk Tugayı, düşmanın ilerleyişini durdurabilecek en kritik noktada tek başına kalmıştı.

Amerikan komutanları artık durumun ne kadar tehlikeli olduğunu anlamaya başlamıştı.

Çünkü Türk birlikleri sadece bir mevziyi savunmuyordu.

Arkalarında binlerce askerin geri çekilme yolu vardı.

Eğer Türk hattı çökerse, Çin kuvvetleri Birleşmiş Milletler ordusunun geri çekilme güzergâhını kesecek ve büyük bir felaket yaşanacaktı.

Fakat Türk askerleri geri çekilmek yerine direnmeyi seçti.

Üç Gün Üç Gece Süren Mücadele

27 Kasım gecesi başlayan çatışmalar günler boyunca devam etti.

Türk askerleri sürekli saldırı altında kaldı.

Düşman birlikleri dalgalar halinde geliyordu.

Bir saldırı durduruluyor, ardından başka bir saldırı başlıyordu.

Mermiler azalıyordu.

Yorgunluk artıyordu.

Soğuk hava askerlerin bedenlerini zorluyordu.

Ancak moral hâlâ yüksekti.

Çünkü Türk askerleri için savaş sadece bir görev değildi.

Yanlarında taşıdıkları bayrak, aileleri ve ülkeleri vardı.

Bir asker yıllar sonra o günleri anlatırken şöyle diyecekti:

“Ne kadar çok düşman geldiğini saymıyorduk. Sadece bulunduğumuz yeri bırakmamamız gerektiğini biliyorduk.”

Türk Tugayı’nın en zor anlarından biri cephanenin tükenmeye başladığı zamandı.

Normal şartlarda böyle bir durumda birliklerin geri çekilmesi beklenirdi.

Ancak Türk askerleri farklı bir karar aldı.

Süngüler takıldı.

Ve düşmana karşı ileri hareket başladı.

Bu saldırı, savaşın kaderini değiştiren anlardan biri oldu.

Çünkü karşılarındaki güç sadece sayısal üstünlüğüne güveniyordu.

Ama Türk askerlerinin kararlılığını hesaba katmamıştı.

“Onları Kuşatanlar Asıl Zor Durumdaydı”

Amerikalı subay Anthony Herbert, o anlara bizzat tanıklık eden kişilerden biriydi.

Başlangıçta Türk birlikleri hakkında kendisinin de soru işaretleri vardı.

Dil bilmiyorlardı.

Amerikan sistemlerine alışık değillerdi.

Modern savaş araçlarını kullanma deneyimleri sınırlıydı.

Ama savaş meydanı bütün hesapları değiştirmişti.

Herbert daha sonra Türk askerlerinin davranışlarını anlatırken onların olağanüstü sakinliğine dikkat çekti.

Etrafları düşmanla çevriliyken bile paniğe kapılmadıklarını söyledi.

Onun için en şaşırtıcı an ise süngü hücumuydu.

Cephanesi azalan askerlerin geri çekilmesini beklerken, Türklerin tam tersine ileri çıktığını gördü.

Bu görüntü ona savaşın başka bir yüzünü gösterdi.

Çünkü bazı birlikler silahlarıyla savaşırdı.

Bazı birlikler ise inançlarıyla.

Kayıp Olduğu Sanılan Birlik

Kunuri Muharebesi sırasında Türk Tugayı ile iletişim bir süre kesildi.

Birleşmiş Milletler karargâhında endişe büyüdü.

Haritalarda Türk birliklerinin bulunduğu bölgenin durumu belirsizdi.

Bazı kişiler Türk Tugayı’nın tamamen yok edildiğini düşünmeye başlamıştı.

Radyo bağlantılarında kötü haber bekleniyordu.

Ancak saatler sonra gelen mesaj herkesi şaşkına çevirdi.

Mesaj kısa ama güçlüydü:

“Çemberi yardık.”

Bu sadece askeri bir rapor değildi.

Bu, imkânsız görünen bir durumdan çıkmayı başaran bir birliğin mesajıydı.

Daha da şaşırtıcı olan ise devamındaki sözlerdi:

“Yeni görev bekliyoruz.”

Birçok kişinin yok olduğunu düşündüğü birlik hâlâ savaşa hazırdı.

Dünya Türk Askerlerini Konuşmaya Başladı

Kunuri’den sonra Türk Tugayı hakkında haberler yayılmaya başladı.

Başlangıçta şüpheyle yaklaşan birçok kişi artık farklı konuşuyordu.

Amerikan askerleri Türklerin cesaretinden etkilenmişti.

Kore halkı ise onları büyük bir saygıyla karşılamaya başladı.

Türk askerleri sadece savaşmalarıyla değil, insani davranışlarıyla da dikkat çekti.

Savaşın ortasında bile sivillere yardım ettiler.

Yetim kalan çocuklarla ilgilendiler.

Yıkılmış köylerde insanlara destek oldular.

Bu nedenle Kore halkının hafızasında sadece asker olarak değil, dost olarak yer aldılar.

NATO Yolunu Açan Zafer

Türk Tugayı’nın Kore’de gösterdiği performans yalnızca savaş alanında sonuç doğurmadı.

Türkiye’nin uluslararası konumu da değişmeye başladı.

Kore’ye asker göndermeden önce Türkiye’nin NATO üyeliği konusunda çeşitli soru işaretleri vardı.

Ancak Türk askerlerinin gösterdiği başarı, Türkiye’nin Batı ittifakı içindeki önemini artırdı.

Kore’de dökülen kan, Türkiye’nin NATO’ya giden yolunda önemli bir dönüm noktası oldu.

1952 yılında Türkiye resmen NATO üyesi oldu.

Böylece binlerce kilometre uzakta yaşanan bir savaş, Türkiye’nin geleceğini de etkiledi.

Kunuri’den Sonra Gelen Yeni Zafer

Türk Tugayı’nın başarısı sadece Kunuri ile sınırlı kalmadı.

1951 yılının başlarında Türk birlikleri yeniden büyük bir sınavla karşılaştı.

Kumyangjang-Ni bölgesindeki çatışmalarda Türk askerleri güçlü Çin birliklerine karşı saldırıya geçti.

Bu kez savunma yapan taraf değil, ilerleyen taraf onlardı.

Zorlu arazi koşullarında büyük mücadele verdiler.

Karşılarındaki kuvvet çok daha kalabalıktı.

Ancak Türk askerleri planlı ve kararlı hareket etti.

Sonuçta önemli mevziler ele geçirildi.

Bu başarı, Birleşmiş Milletler kuvvetlerinin ilerlemesi açısından büyük önem taşıdı.

Dünyanın Verdiği Madalyalar

Türk Tugayı’nın başarıları uluslararası alanda ödüllendirildi.

Amerikan ordusu tarafından çeşitli madalyalar verildi.

Türk birlikleri Birleşmiş Milletler kuvvetleri içinde özel bir saygı kazandı.

Amerikalı komutanlar artık onları deneyimsiz bir birlik olarak değil, güvenilir bir savaş gücü olarak görüyordu.

Başlangıçta yapılan değerlendirmeler tamamen değişmişti.

Çünkü savaş meydanı raporlardan farklıydı.

Bir askerin gerçek değerini kâğıt üzerindeki bilgiler değil, en zor anda verdiği kararlar belirliyordu.

Geride Kalan Miras

Kore Savaşı boyunca Türkiye toplamda binlerce asker gönderdi.

Yüzlerce Türk askeri hayatını kaybetti.

Binlercesi yaralandı.

Ancak onların mücadelesi iki ülke arasında unutulmaz bir bağ oluşturdu.

Bugün Güney Kore’de Türk askerleri hâlâ büyük saygıyla anılıyor.

Kore halkı Türkleri “kan kardeşi” olarak görüyor.

Çünkü Türk askerleri sadece savaşmadı.

Onlar zor zamanlarda yanlarında olan insanlar olarak hatırlandı.

1950 yılının Kasım ayında Amerikan istihbaratı bir hata yaptı.

Anadolu’dan gelen askerlerin savaş gücünü küçümsedi.

Onların modern savaşta zorlanacağını düşündü.

Ama Kore’nin soğuk dağlarında gerçek ortaya çıktı.

Cesaret bazen eğitimden daha güçlü olabilir.

Kararlılık bazen sayı üstünlüğünü yenebilir.

Ve tarihin bazı anlarında küçük görülen bir birlik, dünyanın hafızasına kazınabilir.

Türk Tugayı’nın hikâyesi işte böyle başladı.

Bir raporda küçümsenen 5 bin asker…

72 saat sonra kahraman olarak anıldı.

Ve Kunuri’nin karanlık gecelerinde tarihe şu söz yazıldı:

“Bazı ordular silahlarıyla savaşır. Bazıları ise ruhuyla.”

.

.